De cyclus van antropologisch veldwerk?

27 februari 2012

Wittebroodsweken en crisisfase

Na drie weken Bali zit ik helemaal in mijn onderzoek, inclusief de wisselende gevoelens die daarbij horen. Zoals jullie wellicht hebben gelezen, heb ik de afgelopen weken van alles ondernomen en ben ik weer van de ene in de andere verbazing gevallen. Ook heb ik van Michi’s staff een Balinese naam gekregen: Ilu, ook wel ‘mooi’. Blijkbaar is de witte huid hier iets fascinerends en al helemaal als die toebehoord aan een meisje dat alleen over straat wandelt. Vaak glimlachen mannen en vrouwen naar me, raken hun huid aan en heffen hun hoofd op naar me terwijl ze ‘cantik cantik’ roepen, het Indonesische woord voor ‘mooi’. Heel raar is dat.. . het maakt je wel bewust dat je er anders uit ziet en laat je ervaren hoe het is om eens ‘de ander’ te zijn. Niet altijd even leuk dus. Het is sowieso behoorlijk vermoeiend de hele tijd rekening te moeten houden met je gedrag, wat je wel en niet kunt doen…

Jeetje wat mis ik iedereen zeg… Ik begrijp niet hoe antropologen veldwerk kunnen doen in een super traditionele samenleving en op een houtje moeten bijten. Ik zou dat echt niet kunnen, hoe lief de mensen dan ook zijn. Ik verlang gewoon heel erg naar warmte en liefde van familie. Tijdens één van de nachten in een verblijf in Ubud is het toch echt begonnen: de crisisfase van mijn onderzoek. De wittebroodswekenfase is voorbij, en wat zo mooi en fascinerend was wordt nu irritant en vervelend. De tropische geluiden, de geuren, de opdringerige marktkooplui die je alles aansmeren wat je niet nodig hebt ‘for good luck’, de mannen op straat die iedere twee meter ‘taxi taxi’ roepen en als je een praatje wilt maken zeggen hoe mooi je bent en dat ze je man willen zijn. Ik ben benieuwd hoe lang die fase hier gaat duren, goed voor mijn onderzoek is het in ieder geval niet maar ja ik zal er wel doorheen moeten denk ik. Kan in ieder geval niet wachten tot de herstelfase zich aandient en ik het mooie van de cultuur weer ga inzien! Maar ja, dit zijn nu eenmaal de mindere kanten van antropologisch veldwerk. Ik had er overgelezen en er is over gepraat, maar je ervaart het pas als je het zelf meemaakt.

26 maart 2012

Wonder boven wonder diende de ‘hestelfase’ zich vrij snel aan en kon ik weer op volle kracht vooruit met mijn onderzoek. De afgelopen weken heeft dit mij bezig gehouden, naast een bezoek aan het prachtige Lembongan island, fiets tours, het maken van canang, het alledaagse Balinese leven, leuke dingen doen met vrienden, ontzettend lekker eten, yoga, Balinese dansles, meditatie, ceremonies, honden, ontelbaar veel ritjes achterop de moto, ik ontmoet leuke mensen, rare mensen, inspirerende mensen…

Een bijzonder iets was het meemaken van Nyepi en de dagen daarvoor. Nyepi is de ‘day of silence’, het begin van het Balinese Nieuwjaar, een dag van introspectie en meditatie. Stilte… iedereen blijft verplicht binnen deze dag. Wat bijzonder om voor één dag niets anders te horen dan de geluiden van de natuur. Zelfs het internationale vliegveld was gesloten! De dag voor Nyepi wordt er ontzettend veel lawaai gemaakt en komen de ogoh ogoh’s te voorschijn, de monsters waar kinderen weken lang aan geknutseld hebben. Sommige zijn wel drie meter hoog! Er wordt wild mee gedanst en gesprongen om de kwade geesten te misleiden en te zorgen dat het eiland gereinigd is voor het nieuwe jaar. Dit reinigen wordt ook gedaan tijdens Melasti, een ceremonie op het strand waar het héle dorp, inclusief al het tempelmateriaal en belangrijke beelden, zich in een colonne naar het strand verplaatst om daar gezuiverd te worden. Men gelooft namelijk dat zich tijdens een jaar allerlei negatieve energie in de tempelbeelden en het dorp verzamelen en dit moet gezuiverd worden voordat het nieuwe jaar begint (Nyepi).

Wat was het vroeg de dag waarop Jukut Paku de Melasti ceremonie onderging: om drie uur ging de wekker!Wayan verzekerde mij ervan dat we écht om 03.30 uur zouden vertrekken en na drie keer dit antwoord gehoord te hebben, geloofde ik haar. Niets bleek echter minder waar…

Wachten, wachten, wachten… en om half 5 ’s ochtends de meest zoete Balinese lekkernijen (!?) naar binnen werken… ik kon het niet maar mijn metgezellen hadden er geen problemen mee! Het regende, was donker en frisjes en we stonden met zijn allen onder een  afdak van golfplaten bij een lokale warung. De regen tikte ritmisch op het dak, de honden liepen langs en kwamen af en toe bij ons schuilen. De vliegen begonnen ook hun ontbijt met Balinese zoetigheden  Roze en groen gekleurde rijst, pinda’s die je zelf open breekt, nog meer rijst in bananenblad, Bali koffie en noem maar op. Ik zal nooit vergeten hoe dat voelde, ik had echt het gevoel een kijkje in het Balinese leven te krijgen. Het wachten zonder het gevoel te hebben dat je wacht: je doet het gewoon. Voor mij een onbekend gevoel, voor de Balinees heel gewoon. Niet op de klok kijken, maar afwachten wat er gebeurt. Niet nadenken, gewoon je handvol zoetigheid en rijst eten, je koffie drinken, met vrienden praten, even nog iets halen op je motor, weer wachten, voor je uit staren… Ik weet niet of ik aan die manier van leven zou kunnen wennen, maar dat hoef ik ook niet. Een middenweg zou mooi zijn… In ieder geval mooi om mee te maken. Ik zal ook nooit vergeten hoe de felle peer van de lamp in de warung scheen, zo fel dat ik er bijna migraine van kreeg aangezien ik nog zo moe was midden in de nacht. En hoe dat felle licht over het eten scheen, dat er zó niet-lekker uit zag in dat licht, een manier waarop wij nooit ons eten ten toon zouden stellen; niemand zou het willen eten. Ik moest van binnen erg lachen toen ik alles wat ik zag in de Westerse context probeerde te plaatsen.

De zon kwam op, het werd iets drukker op de straten en om 7 uur was het dan eindelijk zo ver en vertrokken we naar het strand voor de Melasti ceremonie!

Halverwege… oei oei oei. Hobbelige wegen, drukte op de weg. Drie grote vrachtwagens vol mensen en tempelbeelden en accessoires voor ons, een aantal auto’s en ontelbaar veel motoren brachten de ruim tweehonderd koppige bevolking van Jukut Paku naar het strand om gereinigd te worden. Die hobbelige wegen waren voor de arme kleine meid voorin de auto niet erg gunstig… ik was in slaap gedoezeld en werd gewekt door het geluid van een kotsende kleine medereiziger. Een plastic zakje helemaal vol gebraakt en een aantal zakdoekjes later werd het raam open gedraaid en alles het raam uit gegooid. Leuk voor de motor die eroverheen reed een paar seconde later!

Half 9, we kwamen eindelijk aan bij het strand. In een lange rij liepen we naar het strand, tussen ons in af en toe een motor met eten achterop, de eigenaar die graag wil verdienen aan al die hongerige Hindoes. Het zwarte zand begroette ons, de golven van de zee  redelijk hoog. Het was fijn om de zilte zeelucht op te snuiven, zeker na die rit die overheerst werd door een… niet zo frisse geur! De Balinezen brachten hun offers, hele tweehonderd koppige dorp bij elkaar. Na een half uur ceremonie was het tijd om weer terug naar huis te gaan! De ceremonie vindt gedurende twee dagen plaatst en heel Hindoeïstisch Bali verplaatst zich naar de kust. Om dit in goede banen te leiden, krijgt ieder dorp een soort oproep: het strand waar ze naartoe moeten inclusief het tijdstip. Wat een organisatie.

Ik kan nog honderduit schrijven over mijn ervaringen hier en dat ga ik op de één of andere manier ook zeker doen, maar deze Blog is alweer behoorlijk lang geworden dus ik brei er een eind aan. Bali inspireert me in ieder geval en ik voel me goed, beter dan ooit en ik kom vol nieuwe ideeën terug over drie weken. Ik hoop dat het jullie allen ook goed gaat. Gelukkig is de lente daar nu ook aangebroken en begint de zon te schijnen. Antropologie blijft mij door deze ervaring in vuur en vlam zetten. Wellicht na deze Bachelor in Utrecht ook een Master? Bijna een jaar na data kan ik volmondig ‘ja’ antwoorden op deze vraag. Cultural Anthropology and Development Sociology, Media Visual and Material Culture te Leiden: als dat geen mondvol is? Een fantastische Master, waarvoor ik in januari 2013 drie maanden naar Mexico vertrek. Ook hierover zal ik schrijven. Heb je na dit verhaal zin om verder te lezen over antropologische (onderzoeks-)avonturen? Lees dan binnenkort mijn nieuwe Blog over Mexico!

© Debbie Vorachen

Advertenties

Geef een reactie

Vul je gegevens in of klik op een icoon om in te loggen.

WordPress.com logo

Je reageert onder je WordPress.com account. Log uit / Bijwerken )

Twitter-afbeelding

Je reageert onder je Twitter account. Log uit / Bijwerken )

Facebook foto

Je reageert onder je Facebook account. Log uit / Bijwerken )

Google+ photo

Je reageert onder je Google+ account. Log uit / Bijwerken )

Verbinden met %s