Gastcollege over ogenschijnlijke tegenstelling

Op 28 mei gaf een gastspreker van IUCN NL een groep studenten ‘Milieu en Ontwikkeling’ een gastcollege. IUCN NL combineert armoedebestrijding met natuurbescherming. Maar gaan die twee eigenlijk wel samen? De tegenstelling is een stuk minder groot dan je zou denken.

photo (1)De natuur staat wereldwijd onder druk. Elke 4 seconden verdwijnt 1 hectare tropisch bos. Ongeveer 28.000 soorten staat op de rand van uitsterven. Oorzaken zijn overexploitatie, klimaatverandering en verandering in landgebruik. De druk op de natuur neemt steeds meer toe. Daarnaast is armoede wereldwijd ook een groot probleem. Vaak wordt gedacht dat armoedebestrijding de druk op de natuur nog verder opvoert. In werkelijkheid is het vaak veel verstandiger om tegelijkertijd de kwetsbare natuur beschermen en armoede te bestrijden.

Cirkel doorbreken

Uiteraard conflicteren natuurbescherming en armoedebestrijding regelmatig. Als er bijvoorbeeld tropisch bos wordt gekapt om land te verbouwen voor voedsel of als bepaalde kustgebieden leeggevist worden, is er sprake van een tegenstelling. Dit zijn echter kortetermijnwinsten. Door het verlies aan natuur verlies je uiteindelijk de natuurlijke hulpbronnen waar veel mensen afhankelijk van zijn en waardoor de armoede toeneemt. Met de stijging van de armoede stijgt dan ook de druk op natuur weer. Het gaat erom die cirkel te doorbreken. Om natuur te beschermen is lokale kennis nodig. Je kunt natuur niet beschermen zonder de lokale bevolking mee te krijgen. Mensen zijn al eeuwenlang bezig met het behoud van de natuur en deze kennis moet gebruikt worden. Deze kennis is van groot belang bij het in kaart brengen en beschermen van ecosystemen.

Belang van Ecosystemen

Ecosystemen zijn van levensbelang. Ze hebben verschillende diensten: ze leveren producten (regenwater), hebben regulerende diensten (bestuiving) en ook hebben ze culturele functies (recreatie). Heel veel mensen zijn afhankelijk van ecosystemen. De belangrijke functie van ecosystemen werd in 2004 tijdens de tsunami weer eens duidelijk zichtbaar. Mangroves (kustbossen) zijn van groot belang voor kustgebieden. Ze bieden bescherming tegen overstromingen en veel vissoorten leggen hun eitjes in deze bossen (belangrijk voor de visstand). Maar ze hebben ook een beschermende functie. Na de tsunami bleek dat gebieden waar mangrovebossen niet waren weggehaald, het kustgebied veel minder was aangetast. De tsunami kon daar veel minder schade aanrichten.

Milennium Ecosystem Assessment

Wereldwijd wordt het belang van het behoud van ecosystemen erkend. In 2005 bracht de VN de Millennium Ecosystem Assessment uit; een analyse van de consequenties van de wereldwijde degradatie van ecosystemen voor het welzijn van de mens.

Over IUCN en IUCN NL

IUCN is een internationale unie voor het behoud van de natuur. Het is een netwerk met 1231 leden in 160 landen. Veel staten, overheidsorganen, NGO’s en wetenschappelijke instituten zijn lid. Hun technische kennis wordt ingezet voor onder andere onderzoek (bijvoorbeeld naar bedreigde soorten: Red List of Threatened Species) lobby en beleidsadvies. IUCNL NL is het Comité van de Nederlandse leden van IUCN. Dit zijn onder meer het Wereld Natuur Fonds, de Nederlandse staat en Staatsbosbeheer. Door lobby, advies aan de overheid en het bedrijfsleven, onderzoek en het verstrekken van fondsen aan NGO’s in ontwikkelingslanden proberen zij hun missie uit te dragen: ‘Wereldwijd behoud van natuur als basis van de economie en maatschappelijk welzijn’.

Milieuantropologie

Tweede jaars studenten CA-OS Leiden kunnen kiezen voor het vak ‘Milieu en Ontwikkeling’. Dit is een eerste kennismaking met Milieuantropologie, een van de specialisaties die CA-OS Leiden biedt. Tijdens het vak wordt een zo breed mogelijk beeld geschetst van het veld. Studenten gaan op bezoek bij verschillende organisaties die zich bezighouden met duurzaamheid en ontwikkelingsproblematiek. Dit om een zo compleet mogelijk beeld te krijgen van de hedendaagse debatten op dit gebied. Welke oplossingen worden er geboden door verschillende actoren? En wat is de rol van antropologie daarin?

Advertenties

Geef een reactie

Vul je gegevens in of klik op een icoon om in te loggen.

WordPress.com logo

Je reageert onder je WordPress.com account. Log uit / Bijwerken )

Twitter-afbeelding

Je reageert onder je Twitter account. Log uit / Bijwerken )

Facebook foto

Je reageert onder je Facebook account. Log uit / Bijwerken )

Google+ photo

Je reageert onder je Google+ account. Log uit / Bijwerken )

Verbinden met %s